Satranç nasıl oynanır

Tahta ve taşlar

Satranç sekize sekiz, 64 karelik bir tahtada oynanır. Her tarafın on altı taşı vardır: sekiz piyon, iki kale, iki at, iki fil, bir vezir ve bir şah. Beyaz ilk iki sıraya, siyah son iki sıraya dizilir; vezir kendi rengindeki kareye konur. İlk hamleyi beyaz yapar.

Her taş nasıl hareket eder

• Şah: her yöne bir kare; asla saldırı altındaki bir kareye gidemez.
• Vezir: düz ya da çapraz istediği kadar kare.
• Kale: yatay ya da dikey istediği kadar kare.
• Fil: çapraz istediği kadar kare.
• At: L şeklinde — bir yöne iki kare, sonra yana bir kare; taşların üstünden atlar.
• Piyon: bir kare ileri, başlangıç karesinden iki kare; çapraz ileriye bir kare alarak taş yer.

Özel hamleler

Rokta şah bir kaleye doğru iki kare gider ve kale şahın diğer yanına geçer; bunun için ikisi de hiç oynamamış olmalı, aralarındaki kareler boş ve saldırı altında olmamalıdır. Geçerken alma, bir piyonun, az önce iki kare ilerleyip yanından geçen rakip piyonu almasına izin verir. Son sıraya ulaşan piyon terfi eder, genellikle vezire.

Örnek: en hızlı mat

İki oyunculu gerçek bir oyunda beyaz f3 oynar, siyah e5 ile karşılık verir. Beyaz g4 oynar ve siyah vezirini h4'e getirir: vezir açık çapraz üzerinden şaha saldırır, şahın boş karesi yoktur ve hiçbir şey vezirin önüne geçemez ya da onu alamaz. Oyun Mat gösterir ve siyah kazanır.

Bu, mümkün olan en kısa oyundur: «aptal matı». Ders: açılışta merkez piyonlarını oynat, atları ve filleri geliştir ve şahın önündeki piyonları erken oynatma.

Beraberlik

Oyun pat ile (sırası gelen tarafın yasal hamlesi yoktur ama şah çekilmemiştir), anlaşmayla, üç kez aynı konumun tekrarıyla, elli hamle kuralıyla ya da iki tarafın da mat için yeterli taşı yoksa berabere biter.